نام قدیم مازندران یعنی چه؟

جمع‌بندی و توضیح کامل نام قدیم مازندران

منطقه جغرافیایی مازندران امروزی در طول تاریخ با عناوین گوناگونی یاد شده که شاخص‌ترین آن‌ها «طبرستان» و «هیرکانیه» است. واژه طبرستان در واقع شکل معرب واژه پهلوی «تپورستان» است که به قوم باستانی «تپور» (از ساکنان اصلی این دیار پیش از اسلام) اشاره دارد. در برخی ریشه‌یابی‌های عامیانه نیز آن را به دلیل انبوهی جنگل‌ها، به جایگاه استفاده از تبر پیوند داده‌اند.

نام باستانی دیگر این منطقه «هیرکانیه» است که ریشه در زبان‌های هندواروپایی و یونانی دارد و به معنای سرزمین گرگان یا جنگل‌های انبوه کرانه خزر است. این نام امروزه نیز در اصطلاح علمی «جنگل‌های هیرکانی» برای توصیف طبیعت کم‌نظیر این خطه به کار می‌رود.

در ادبیات حماسی ایران و به‌ویژه شاهنامه فردوسی، مازندران جایگاهی اسطوره‌ای دارد که گاه با دیوان و موجودات افسانه‌ای پیوند می‌خورد؛ اما از نظر تاریخی و جغرافیای واقعی، این منطقه تا پیش از حمله مغول عمدتاً با نام طبرستان شناخته می‌شد و پس از آن دوره، به‌مرور نام مازندران بر کل این ناحیه اطلاق گردید.