یعنی چه
گنجوری یک حاصل مصدر (اسم مصدر) در زبان فارسی است که به مقام، شغل، یا رفتار یک خزانهدار اشاره دارد. این واژه به طور کلی مفهوم حفاظت از اموال، داراییهای ارزشمند و مدیریت خزانه را میرساند.
تلفظ
این واژه با فتح گاف (گَ)، سکون نون، ضم جیم (جو) و یای مجهول یا معروف در پایان تلفظ میشود.
در جدول
در سؤالات جدول کلمات متقاطع، در پاسخ به عباراتی چون «عمل خزانهدار»، «شغل گنجبان» یا «نگهبانی از خزانه»، واژه ۶ حرفی «گنجوری» یا معادلهای آن نظیر خزانهداری به کار میرود.
به انگلیسی
برای بیان مفهوم منصب خزانهداری یا عمل اداره امور مالی و خزانه از این واژهها استفاده میشود.
به عربی
در متون قدیمی معرب این واژه گاهی به صورت «جنجوری» نیز به کار رفته، اما اصطلاح استاندارد آن خزانهداری یا خازن بودن است.
به فارسی
مترادفهای اصیل و رایج این کلمه در زبان فارسی شامل عناوینی است که به حفظ، حراست و مدیریت داراییها و گنجینهها دلالت دارند.
در قرآن
واژه فارسی و اصیل «گنجوری» در متن قرآن کریم وجود ندارد. با این حال، ریشه این کلمه یعنی «گنج» در زبان عربی به صورت معرب «کَنز» (و جمع آن «کُنوز») درآیات متعددی از قرآن (مانند آیه ۵۸ سوره شعراء) برای اشاره به ذخایر و ثروتهای مادی استفاده شده است.
نماد چیست
در فرهنگ و ادبیات کلاسیک فارسی، گنجوری نماد بارز امانتداری و پاسداری از داراییهای بزرگ است. در متون عرفانی نیز این واژه به حراست از اسرار الهی و حافظ معارف معنوی بودن اشاره دارد.
جمعبندی و توضیح کامل گنجوری
واژه «گنجوری» از اصطلاحات کهن، اصیل و زیبای زبان فارسی است که به معنای خزانهداری، امانتداری و عهدهدار بودن امور خزانه و ثروت است. این کلمه حاصلمصدر واژه «گنجور» (گنجبر در زبان پهلوی) بوده و نشاندهنده یک منصب کلیدی و مهارتی در ساختارهای اداری و درباری ایران باستان و دوران اسلامی است که با ویژگیهایی چون صداقت و حفظ مال همراه بوده است.
اگرچه این واژه کاربرد مستقیم در متون دینی نظیر قرآن ندارد، اما ریشه آن به عنوان یک وامواژه کهن ایرانی وارد زبان عربی شده و در قالب کلمه «کنز» به کتاب آسمانی راه یافته است. امروز گنجوری علاوه بر معنای اداری و لغوی، در ادبیات عرفانی نمادی از محرم اسرار بودن و نگهبانی از گنجینههای معنوی و معرفتی به شمار میرود.