یعنی چه
هموگلوبین یک پروتئین حیاتی و حاوی آهن است که در گلبولهای قرمز خون یافت میشود. وظیفهٔ اصلی این ماده، پیوند یافتن با اکسیژن در ریهها، حمل و رساندن آن به تمام بافتها و سلولهای بدن و سپس بازگرداندن دیاکسید کربن به ریهها برای دفع از طریق بازدم است.
تلفظ
این واژه به صورت [هَ مُ گُ لُ بین] تلفظ میشود و از زبان فرانسوی به فارسی راه یافته است.
به انگلیسی
در متون پزشکی بینالمللی معمولاً با نشانههای اختصاری Hb یا HGB نمایش داده میشود.
به عربی
در متون علمی مدرن عربی از همان لفظ هموغلوبین استفاده میشود، اما خضابالدم معادل سنتیتر آن است.
به فارسی
در فارسی علمی و متون قدیمیتر پزشکی، گاهی از اصطلاح توصیفی «رنگدانهٔ تنفسی» یا واژهٔ ترکیبی «خضابالدم» برای اشاره به این پروتئین استفاده شده است.
نماد چیست
در برگهٔ آزمایشهای پزشکی، این واژه را با نمادهای اختصاری Hb یا HGB نشان میدهند که شاخصی کلیدی برای بررسی سلامت خون و تشخیص بیماریهایی نظیر کمخونی (آنمی) به شمار میرود.
معنی انگلیسی/خارجی
این واژه ریشه در زبانهای اروپایی دارد و از ترکیب دو بخش تشکیل شده است: «هم» (Heme) از واژه یونانی haima به معنی خون و «گلوبین» (Globin) از واژه لاتین globus به معنی گوی یا فرآورده کروی شکل. در مجموع به معنای پروتئین کروی خون است.
جمعبندی و توضیح کامل هموگلوبین
هموگلوبین یکی از کلیدیترین عناصر در سیستم گردش خون مهرهداران است که بدون وجود آن، فرآیند تنفس سلولی و انتقال انرژی در بدن عملاً متوقف میشود. این پروتئین به دلیل داشتن اتمهای آهن، توانایی بالایی در جذب گازهای تنفسی دارد و عامل اصلی رنگ سرخ گلبولهای قرمز خون است.
سنجش میزان هموگلوبین در آزمایشهای خون اهمیت بالایی دارد؛ کاهش سطح آن در بدن نشاندهندهٔ انواع کمخونی (آنمی) است که میتواند موجب خستگی و ضعف شود، در حالی که افزایش بیش از حد آن نیز ممکن است نشان از غلظت خون یا برخی اختلالات تنفسی داشته باشد.