یعنی چه
شطیطه در واقع یک اسم خاص (عَلَم) است و به بانویی گرانقدر، باایمان و زاهد اهل نیشابور در قرن دوم هجری اشاره دارد که به دلیل اخلاص، معرفت بالا و ارادتش به امام زمان خود (امام موسی کاظم علیهالسلام) در تاریخ تشیع جاودانه شد و هدیه اندک اما حلالش مورد پذیرش امام قرار گرفت.
تلفظ
تلفظ صحیح این نام به صورت شَطِیطَه (با فتح شین و سکون یاء اول) است.
در جدول
در جدولهای کلمات متقاطع، پاسخ به راهنمای «بانوی زاهد نیشابوری» یا «بانوی مدفون در نیشابور از اصحاب امام کاظم» کلمه ۵ حرفی «شطیطه» است.
به انگلیسی
از آنجا که این واژه یک اسم خاص است، معادل معنایی در زبان انگلیسی ندارد و صرفاً به صورت فنوتیپیک (آوانویسی) نگارش میشود.
به فارسی
این کلمه معادل لغوی مجزایی در زبان فارسی استاندارد ندارد؛ در کاربرد تاریخی و زبان فارسی به عنوان «بیبی شطیطه»، «بانوی نیشابوری» یا مجازاً «زن صالحه و بااخلاص» شناخته میشود.
نماد چیست
بیبی شطیطه در فرهنگ و ادبیات شیعی نماد بارز اخلاص، تقوای حقیقی و پذیرش عمل خالصانه است؛ چرا که هدیه بسیار اندک ولی پاک او بر مقادیر هنگفت اموال شبههناک دیگران ترجیح داده شد. همچنین آرامگاه او در نیشابور نمادی از پیوند دیرینه مردم خراسان با اهل بیت (ع) است.
جمعبندی و توضیح کامل شطیطه
کلمه «شطیطه» یک واژه عمومی با معنای لغوی مستقل در زبان فارسی نیست، بلکه اسم خاص متعلق به یکی از برجستهترین زنان تاریخ تشیع در سده دوم هجری به نام «بیبی شطیطه نیشابوری» است. این بانوی بزرگوار به دلیل زهد، تقوا و اخلاص بینظیرش در فضای تاریخی شیعه شناخته میشود. داستان معروف پذیرفته شدن درهم حلال و پارچه دستبافت او توسط امام موسی کاظم (ع) و اقامه نماز بر پیکرش توسط امام، نام او را در تاریخ ماندگار کرد.
از نظر ریشهشناسی، این نام احتمالاً برآمده از ریشه عربی «ش ط ط» است که در واژگانی چون شطط به معنی دوری از حد اعتدال به کار میرود؛ با این حال در قالب این اسم علم، بار معنایی متفاوتی یافته و در فرهنگ مذهبی ایران به نمادی از معرفت، یقین و ارزش کیفیت عمل بر کمیت آن تبدیل شده است. امروزه آرامگاه این بانو در نیشابور زیارتگاه ارادتمندان به خاندان رسالت است.