یعنی چه
عبارت «لقب ابن سینا» به عنوانها و نامهای افتخاری دانشمند، فیلسوف و پزشک بزرگ ایرانی، ابوعلی حسین بن عبدالله بن سینا اشاره دارد. مشهورترین لقب او «شیخالرئیس» است که «شیخ» در اینجا به معنی پیر و پیشوا در علم، و «رئیس» به معنی سرآمد و حاکم بر دانش زمانه است. این لقب نشاندهنده جایگاه والای او در میان دانشمندان زمان خود به عنوان استاد بزرگ و رهبر فیلسوفان است.
تلفظ
لقب اصلی و شاخص او به صورت «شِیْخُ الرَّئِیسْ» تلفظ میشود. کلمه ابنسینا نیز به صورت «اِبْنِ سِینَا» خوانده میشود که سینا نام جد بزرگ او بوده است.
در جدول
در جدولهای کلمات متقاطع، معمولاً عبارت ۱۰ حرفی «شیخ الرئیس» به عنوان پاسخ اصلی لقب ابن سینا خواسته میشود. با این حال، کلماتی مانند پورسینا، شرفالملک و حجةالحق نیز ممکن است مد نظر طراحان جدول باشند.
به انگلیسی
در زبان انگلیسی و منابع غربی، ابن سینا را با نام آویسینا (Avicenna) میشناسند و لقب شیخالرئیس او را معمولاً به شاهزاده/امیر پزشکان یا استاد بزرگ ترجمه کردهاند.
در قرآن
ترکیب «لقب ابن سینا» یا عنوان «شیخالرئیس» به صورت مستقیم در قرآن کریم کاربرد ندارد. با این حال، ریشه کلمات آن در قرآن دیده میشود؛ برای نمونه واژه «شیخ» در آیه ۷۲ سوره هود به معنی پیرمرد، و واژه «رئیس» به صورت جمع در قالب «رؤوس» (به معنی سرها) در آیات مختلف آمده است.
نماد چیست
لقب ابن سینا در فرهنگ ایران و جهان، نماد و مظهر دانش همهجانبه، اعجوبه پزشکی شرق و قله فلسفه مشاء در دوران طلایی اسلام است. همچنین زادروز او در ایران به عنوان نماد و روز ملی پزشک نامگذاری شده است.
جمعبندی و توضیح کامل لقب ابن سینا
عبارت «لقب ابن سینا» در واقع شناسنامهای علمی و تاریخی از نامهای افتخاری این دانشمند و حکیم بزرگ ایرانی است. در میان تمام القاب اعطا شده به او، عنوان «شیخالرئیس» بیشترین درخشش را دارد؛ لقبی با ریشه عربی که به معنای پیشوای دانشمندان و استاد بزرگ فیلسوفان است و جایگاه بیبدیل او را در حکمت و علم نشان میدهد.
علاوه بر شیخالرئیس، در منابع تاریخی لقبهای دیگری همچون شرفالملک، حجةالحق، پورسینا و امامالحکماء نیز برای او ثبت شده است که هر یک گوشهای از نبوغ او را در علم پزشکی، فلسفه کلاسیک و عقلگرایی به تصویر میکشند. در غرب نیز او را با نام آویسینا و لقب امیر پزشکان ستایش میکنند.
در بازیها و جدولهای کلمات متقاطع، دستیابی به پاسخ «لقب ابن سینا» معمولاً به کلمه ۱۰ حرفی «شیخ الرئیس» ختم میشود که نمادی از قله دانش، حکمت و طبابت در تاریخ تمدن ایرانی و اسلامی به شمار میرود.