یعنی چه
ترکیبی ادبی و کنایی است که به معنی عمداً سکوت اختیار کردن، دم فروبستن و ترجیح دادن خاموشی بر سخن گفتن بهصورت آگاهانه و اختیاری میآید. این واژه کلاسیک و ادبی است.
تلفظ
تلفظ این عبارت به صورت [xā.mo.šī go.zī.dan] است.
در جدول
در جدولهای کلمات متقاطع، پاسخ این عبارت با توجه به تعداد حروف تعیین میشود. عبارت اصلی ده حرف دارد.
به انگلیسی
معادلهای انگلیسی این اصطلاح بر مفهوم انتخابِ آگاهانهٔ سکوت دلالت دارند.
نماد چیست
در ادبیات فارسی و متون عرفانی، این اصطلاح نماد خردمندی، کنترل زبان، پرهیز از بیهودهگویی، تأمل عمیق و گاهی اعتراض خاموش یا صمت است.
جمعبندی و توضیح کامل خامشی گزیدن
عبارت «خامشی گزیدن» یک مصدر مرکب فصیح و کنایی در زبان فارسی است. واژهٔ «خامش» یا «خاموش» ریشه در زبان پهلوی دارد و «گزیدن» در این ترکیب از ریشهٔ کهن ایرانی *vičītan* به معنای انتخاب کردن و اختیار کردن آمده است و هیچ ارتباطی با گزیدن به معنای نیش زدن یا دندان گرفتن ندارد. بنابراین، معنای دقیق ترکیب، انتخابِ عاقلانه و ارادی سکوت است.
این اصطلاح در ادبیات کلاسیک فارسی کاربرد فراوانی دارد؛ برای نمونه سعدی در دیباچه گلستان مینویسد: «فلان عزم کرده است و نیت جزم که بقیت عمر معتکف نشیند و خامشی گزیند». این عبارت نشاندهنده یک تصمیم جدی برای دوری از هیاهو و تمرکز بر دنیای درون است.
اگرچه خود این ترکیب فارسی در متن قرآن کریم نیامده، اما مفهوم معادل آن تحت عنوان «صمت» یا روزه سکوت در پارهای از آیات (مانند آیه ۲۶ سوره مریم) تجلی یافته است. در فرهنگ عرفانی، خاموشی گزیدن اولین قدم برای سلوک، شنیدن ندای حقیقت و پاسداری از حلم و کرامت انسانی به شمار میرود.