یعنی چه
سلطهپذیر صفت مرکبی است برای توصیف فرد، جامعه یا گروهی که آمادگی پذیرش سلطه، فرمان یا کنترل دیگران را دارد. اینگونه افراد در برابر خواستههای زورمدارانه یا قدرت و برتری دیگران مقاومت نمیکنند، غیرمقاوم هستند و حالتی انقیادآمیز و تابع دارند.
تنزّه/تلفظ
این واژه از دو بخش تشکیل شده است: «سلطه» که واژهای عربی از ریشه (س-ل-ط) به معنی چیره شدن و قدرت است، و «پذیر» که بن مضارع از مصدر فارسی پذیرفتن میباشد.
در جدول
در جدولهای کلمات متقاطع، پاسخ این تعریف بسته به تعداد حروف درخواستی میتواند خود واژه «سلطه پذیر» (۸ حرف) یا مترادفهای آن مانند مطیع و فرمانبردار باشد.
به انگلیسی
در اصطلاحات روانشناسی و روابط اجتماعی، واژه Submissive رایجترین معادل است که در متون تخصصی گاهی به صورت مخفف «Sub» نیز به کار میرود.
در قرآن
ترکیب «سلطهپذیر» در قرآن به صورت مستقیم نیامده است؛ اما ریشه عربی آن در واژه «سُلطان» (به معنی قدرت چیره یا حجت) بارها استفاده شده است؛ مانند آیه ۹۹ سوره نحل که میفرماید شیطان بر مؤمنان تسلطی ندارد. همچنین مفهوم اجتماعی آن با واژه «مُستَضعَفین» (کسانی که تن به ظلم و سلطه دادهاند) در آیه ۹۷ سوره نساء همپوشانی دارد.
نماد چیست
در نمادشناسی فرهنگی و حیوانی، «گوسفند» نماد کلاسیک اطاعت کورکورانه، بیارادگی و سلطهپذیری به شمار میرود. در مباحث روانشناسی مدرن نیز گاهی از رنگهای مایل به خاکستری یا خنثی به عنوان نمادی برای انفعال، بیرنگی و روحیه سلطهپذیری یاد میشود.
جمعبندی و توضیح کامل سلطه پذیر
واژه «سلطهپذیر» صفت مرکبی در زبان فارسی است که از ترکیب یک ریشه عربی (سلطه) و یک بن مضارع فارسی (پذیر) ساخته شده است. این اصطلاح برای توصیف ویژگیهای روانی یا رفتاری فردی یا جمعی به کار میرود که اراده خود را تسلیم قدرت بیرونی میکند و در برابر نفوذ، فرمانروایی و خواستههای دیگران مقاومت و ایستادگی از خود نشان نمیدهد.
در حوزههای علوم اجتماعی و روانشناسی، سلطهپذیری به عنوان یک ویژگی شخصیتی انفعالی و در نقطه مقابل سلطهگری بررسی میشود. این مفهوم با واژگانی چون انقیاد، فرمانبرداری و تسلیمطلبی گره خورده است و در ساختارهای قدرت نمادی از ضعف اراده در برابر اقتدار حاکم یا ساختارهای اجتماعی به شمار میآید.