یعنی چه
این عبارت در دو سطح معنایی کاربرد دارد؛ در معنای لغوی و سنتی یعنی اعلام کردن یک پیام یا خبر با صدای رسا در کوچه و بازار تا همگان باخبر شوند. در معنای کنایی و امروزی، به صحبت کردنِ همراه با مبالغه و هیاهو درباره رازها یا مسائل شخصی جهت جلب توجه اشاره دارد.
تلفظ
این ترکیب فعلی متشکل از صفت «بلند»، اسم «جار» (به معنی بانگ و فریاد) و فعلِ مصدری «زدن» است که در مجموع یک فعل مرکب پدید آوردهاند.
در جدول
پاسخ دقیق برای این عبارت در جدولهای کلمات متقاطع بر اساس تعداد حروف، خود واژه «بلند جار زدن» با ۱۰ حرف است. همچنین واژههای هممعنی مانند جار زدن یا منادی کردن نیز بسته به تعداد خانهها به کار میروند.
به انگلیسی
برای انتقال این مفهوم در انگلیسی اصطلاحات متعددی وجود دارد؛ واژههای رسمیتر مانند Proclaim و Broadcast به جنبه همگانی بودن اشاره دارند و اصطلاح To toot one's own horn دقیقاً معادل کناییِ «جار زدنِ تواناییها و کارهای خود» است.
به عربی
در زبان عربی با توجه به بافت متن، از افعال مختلفی استفاده میشود؛ برای مفهومِ بانگ زدن و صدا زدن از «نادى» و «صاح» و برای مفهومِ افشا کردن و پخش کردن اخبار در میان مردم از فعل «أذاع» استفاده میگردد.
به فارسی
واژگانِ هممعنی فارسی این عبارت بر دو پایه استوارند؛ واژههایی که به بلندای صدا اشاره دارند (مثل بانگ زدن و فریاد کشیدن) و واژههایی که به جنبه افشاگری و خبررسانی اشاره میکنند (مثل علنی ساختن، برملا کردن و فاش نمودن راز).
در قرآن
عبارت «بلند جار زدن» ریشه قرآنی ندارد. واژه «جار» در قرآن کریم به چشم میخورد (مانند وَالْجَارِ ذِي الْقُرْبَىٰ)، اما در آنجا یک واژه کاملاً عربی و به معنای «همسایه» است. با این حال، مفهومِ افشای عیوب و جار زدنِ بدیهای دیگران در آیه ۱۴۸ سوره نساء نهی شده است: «لَّا يُحِبُّ اللَّهُ الْجَهْرَ بِالسُّوءِ مِنَ الْقَوْلِ» (خداوند علنی کردن و جار زدن سخن بد را دوست ندارد).
نماد چیست
در ادبیات عامه و نمادشناسی اجتماعی، این عبارت نمادِ آدمهای دهنبین، کسانی که توانایی نگهداری اسرار را ندارند، و همچنین نشاندهنده تبلیغاتِ پرهیاهو، اغراقآمیز و بازاری است که در گذشته توسط جارچیان با طبل و دف انجام میشد.
جمعبندی و توضیح کامل بلند جار زدن
ترکیب فعلی «بلند جار زدن» صفت تأکیدی برای فعل «جار زدن» است که ریشه واژه «جار» در این معنا (بانگ و فریاد) کاملاً ایرانی و فارسی بوده و در گویشهای اصیلی مانند لکی و بختیاری نیز به همین چم زنده است. این اصطلاح در زمانهای گذشته کارکردی کاملاً فیزیکی و واقعی داشته و به رفتار جارچیانی اشاره میکرد که اخبار حکومتی یا عمومی را با صدایی رسا در فضاهای شلوغ شهر به گوش مردم میرساندند.
امروزه این عبارت علاوه بر معنای سنتی خود، یک چرخش معنایی کنایی پیدا کرده است. در روابط اجتماعی، بلند جار زدن بیشتر به معنای فاش کردنِ نسنجیده رازها، داد سخن دادن درباره عیوب دیگران، یا بوق و کرنا کردنِ دستاوردها و مسائل شخصی برای جلب توجه به کار میرود؛ از همین رو در ادبیات اخلاقی و رفتاری، معمولاً در تضاد با مفاهیمی مثل رازداری، کتمان و نجوا قرار میگیرد.