یعنی چه
«الشدای» (El Shaddai) یک واژه اصیل فارسی یا عربی نیست، بلکه عبارتی با ریشه عبری و سامی باستان است که در کتاب مقدس (عهد عتیق) به عنوان یکی از القاب و اسماء الهی به کار رفته است. بخش اول آن «ال» به معنای خدا و بخش دوم «شدای» به معنای قادر، استوار، یا بینیازکننده تفسیر میشود که در مجموع به معنای «خدای قادر مطلق» یا «خداوند متعال و بسنده» است.
تلفظ
تلفظ صحیح این واژه با کسرهٔ همزه و تشدیدِ دال به صورت «اِل شَدّای» است.
در جدول
در پاسخ به سؤالات جدول درباره اسماء الهی در دین یهود یا نام عبری خداوند، کلمه «الشدای» یک پاسخ ۶ حرفی است.
به انگلیسی
در متون انگلیسی و ترجمههای کتاب مقدس، این واژه را عموماً به صورت «God Almighty» ترجمه میکنند یا عیناً خود عبارت را به صورت «El Shaddai» مینویسند.
به عربی
در ترجمههای عربی کتاب مقدس و پژوهشهای ادیان، این نام را به عنوان معادل تفسیری «الله القدیر» (خداوند قادر بر هر چیز) یا «الإله القادر» میآورند.
به فارسی
برگردان دقیق و مفهومی این واژه به زبان فارسی، «قادر مطلق»، «خدای متعال»، «پروردگار توانا» و «خدای بسنده و ملجأ بینیازی» است.
در قرآن
واژه «الشدای» با این رسمالخط و به عنوان اسم خاص، هرگز در قرآن کریم به کار نرفته است. نباید این کلمه عبری را به دلیل شباهت ظاهری با واژگان عربی قرآن مانند «شِداد» (به معنی سخت و استوار) یا مشتقات فعل «شَدَّ» (مانند وَشَدَدْنَا مُلْکَهُم) اشتباه گرفت. البته مفاهیم همارز آن مانند «الله القدیر»، «العزیز» و «الجبار» در قرآن فراوان است.
نماد چیست
در سنتهای ابراهیمی و آیین یهود، این نام نمادِ قدرت بیپایان پروردگار، برکت، باروری و حفاظت الهی است. این واژه به ویژه یادآور پیمان استوار خداوند با حضرت ابراهیم (ع) است. همچنین در فرهنگ یهود، واژه «شدای» روی «مزوزا» (طومار چارچوب درِ خانهها) به عنوان نمادی از حفاظت و مخفف عبارت «نگهبان درهای اسرائیل» مکتوب میشود.
معنی انگلیسی/خارجی
واژه «الشدای» (El Shaddai) اصالتاً یک واژه خارجی (عبری کتب مقدس) است که در مطالعات ادیان و الهیات کاربرد دارد. ریشه بخش «شدای» میان زبانشناسان محل بحث است؛ برخی آن را از واژه اکدی «Shadu» به معنی کوهستان (خدای استوار چو کوه)، برخی از ریشه عبری «Shadad» به معنی غلبه کردن (قدرت مطلق) و برخی از واژه «Shad» به معنی سینه و پستان (نماد پرورشدهندگی و تامین نیازها) میدانند.
جمعبندی و توضیح کامل الشدای
واژه «الشدای» یک لغت اصیل فارسی یا عربی نیست، بلکه صورتی مکتوب و فارسیشده از عبارت عبری باستان «El Shaddai» است که در کتاب مقدس برای نامیدن خداوند به کار میرود. این واژه از دو بخش «ال» (خدا) و «شدای» تشکیل شده و در سنتهای دینی به معنای «خدای قادر مطلق» یا «خدای بینیازکننده و بسنده» ترجمه و تفسیر میشود.
از نظر ریشهشناسی علمی، درباره بخش دوم آن اختلافنظرهایی وجود دارد؛ عدهای آن را با واژههای اکدی به معنای «کوهستان» مرتبط میدانند که استواری خدا را میرساند، و برخی دیگر آن را به مفاهیمی چون «غلبه و قدرت» یا حتی «پرورشدهندگی و باروری» پیوند میدهند. در فرهنگ یهود، این نام نماد پیوندِ مستکم پروردگار با پیامبران و نشانهای از حفاظت الهی بر بندگان است.
نکته مهم در راستیآزمایی این واژه آن است که «الشدای» به هیچوجه در متن قرآن کریم نیامده است و نباید آن را با کلمات مشابه عربی مانند «شِداد» (به معنی سخت و نیرومند) اشتباه گرفت؛ هرچند از نظر مفهومی، با اسمای حسنای الهی نظیر «القدیر»، «العزیز» و «الصمد» شباهت و همپوشانی معنایی بسیار نزدیکی دارد.