الحض یعنی چه؟

جمع‌بندی و توضیح کامل الحض

واژه «الحض» (با شکل درست املایی الحَضّ) یک مصدر اصالتاً عربی است که به زبان فارسی وارد شده و معنای اصلی آن برانگیختن، ترغیب، و تشویق شدید افراد به انجام دادن کاری است. در فرهنگ‌های لغت، این کلمه مترادف با واژه‌هایی چون تحریض و حث به شمار می‌رود و نقطه مقابل مفاهیمی مانند منع، نهی و تثبیط (سست کردن اراده) قرار می‌گیرد.

باید توجه داشت که در زبان فارسی، این واژه را نباید با کلمه هم‌آوا اما کاملاً متفاوت «الحظ» (با حرف ظ) که به معنای بخت، شانس و بهره است، اشتباه گرفت. ریشه سه حرفی این کلمه (ح ض ض) در قرآن کریم نیز در مقام سرزنش کسانی که دیگران را به امور خیری چون اطعام مستمندان تشویق نمی‌کنند، استفاده شده است.

در مجموع، الحض نمایانگر یک کنش زبانی و رفتاری برای ایجاد انگیزه و حرکت در دیگران است که در جدول‌های کلمات متقاطع و متون کهن ادبی و مذهبی کاربرد دارد.