یعنی چه
تنکب در لغت به معنای برگشتن، دوری گزیدن، تجافی و عدول از یک مسیر یا راه مشخص (بهویژه راه حق) است.
تلفظ
این واژه با فتح تاء، فتح نون و ضم و تشدید کاف (تَنَکُّب) تلفظ میشود.
در جدول
در حل جدول کلمات متقاطع، واژه چهار حرفی «تنکب» معمولاً در پاسخ به راهنمای «انحراف»، «عدول» یا «کنارهگیری» به کار میرود.
به انگلیسی
برای انتقال مفهوم تنکب در انگلیسی از واژگانی که به انحراف یا دوری گزیدن اشاره دارند استفاده میشود.
به عربی
این واژه خود ریشه عربی دارد و در زبان مبدأ با کلماتی چون اعراض و عدول هممعنی است.
به فارسی
برگردان و معادلهای اصیل فارسی این واژه شامل عباراتی چون «راه گرداندن»، «کناره گرفتن» و «پهلوی تهی کردن از راه» است.
نماد چیست
واژه تنکب یک مفهوم انتزاعی، رفتاری و اخلاقی است؛ به همین دلیل نماد مادی، باستانی یا فرهنگی خاصی در جامعه ندارد و بیشتر مانیفستِ یک حالتِ روحی یا عملی است.
جمعبندی و توضیح کامل تنکب
واژه «تنکب» یک وامواژهٔ مصدری عربی از باب تفعّل و ریشه «ن ک ب» است که در ادبیات و متون کهن فارسی به معنای کنارهگیری کردن، انحراف، عدول و دور شدن از یک مسیر یا آیین به کار رفته است. در فرهنگهای لغت معتبر مانند دهخدا، این واژه دقیقاً به همین معنای روگردانی ثبت شده و در متون دینی نیز ریشه آن (مانند لَناکِبُون در آیه ۷۴ سوره مؤمنون) برای اشاره به کسانی که از راه راست منحرف شدهاند، استفاده شده است.
باید توجه داشت که در زبان عامیانه یا به دلیل خطاهای تایپی، گاهی این واژه با کلمات اصیل فارسی نظیر «تنبک» (ساز موسیقی) یا «تنک» (به معنی کمپشت و نازک) اشتباه گرفته میشود؛ اما هویت مستقل کلمه «تنکب» یک مفهوم اخلاقی و رفتاری چهار حرفی به معنای انحراف و دوری گزیدن است که کاربرد ویژه خود را در ادبیات رسمی و طراحان جدول دارد.