معنی
کبار در زبان فارسی به عنوان اسم جمع برای اشاره به طبقه بزرگان، پیران و افراد صاحبمنصب یا شریف به کار میرود. همچنین در صورتی که به صورت «کُبّار» تلفظ شود، صیغهٔ مبالغه به معنی بسیار بزرگ و کلان است.
یعنی چه
این کلمه ترکیبی از مفهوم بزرگی سن، مرتبه اجتماعی یا شرافت خانوادگی را در خود دارد و معمولاً در ادبیات به صورت ترکیب «صغار و کبار» (کوچک و بزرگ) دیده میشود.
مترادف
واژههای اکابر و اعاظم نزدیکترین معادلهای ساختاری و معنایی به کبار هستند.
متضاد
صغار دقیقترین متضاد واژه کبار در متون قدیمی و فقهی است که به معنای افراد کوچکسال یا کممرتبه به کار میرود.
تلفظ
در زبان فارسی رایج بیشتر به صورت کِبار (جمع کبیر) تلفظ میشود، اما در متون قرآنی و به عنوان صیغه مبالغه به صورت کُبّار خوانده میشود.
در جدول
کلمه کبار در جدولهای شرح در متن معمولاً به عنوان پاسخ برای پرسش «بزرگان» یا «جمع کبیر» کاربرد دارد و ۴ حرفی است.
به انگلیسی
بسته به سیاق متن، میتوان از معادلهای متفاوتی در انگلیسی استفاده کرد؛ برای جایگاه اجتماعی notables و برای سن و سال elders مناسب است.
به عربی
این واژه خود ریشه و ساختار عربی دارد و در این زبان به طور گسترده برای اشاره به بزرگسالان یا افراد برجسته جامعه استفاده میشود.
به فارسی
برگردان دقیق و اصیل این واژه به زبان فارسی سره، کلماتی مانند «بزرگان»، «سروران» و «پیران» است.
در قرآن
در آیه «وَمَکَرُوا مَکْرًا کُبَّارًا»، این واژه با تشدید و به صورت صیغه مبالغه به کار رفته که معنای نیرنگی بسیار بزرگ و سهمگین را میدهد. هرچند ریشه ک-ب-ر و مشتقات دیگر آن مثل کبیر و استکبار در قرآن بسیار فراوان است.
نماد چیست
در فرهنگ و ادبیات، کبار نماد و نشانهای از پختگی، عقلانیت، سروری و گاهی در سیاقهای تاریخی نشانگر طبقه حاکم و اشراف بانفوذ در برابر توده مردم است.
جمعبندی و توضیح کامل کبار
واژهٔ «کبار» اصالتاً ریشهای عربی دارد و از دایرهٔ واژگانی «ک-ب-ر» مشتق شده است. این کلمه در زبان فارسی به عنوان جمعِ واژهٔ «کبیر» پذیرفته شده و سالها در نظم و نثر کلاسیک فارسی جایگاه ویژهای داشته است. کاربرد اصلی آن اشاره به بزرگان، اعیان، سالخوردگان و افراد صاحب مرتبه در جامعه است.
در ادبیات فارسی، کبار معمولاً در کنار متضاد خود یعنی «صغار» به کار میرود تا شمولِ کامل جامعه (از کوچک تا بزرگ یا از عامه مردم تا اشراف) را نشان دهد. همچنین، شکل تشدیددار آن یعنی «کُبّار» در قرآن کریم معنای مبالغهای دارد و به چیزی که بسیار بزرگ و عظیم است اشاره میکند.