معنی
غیظ به معنای خشم بسیار شدید و برافروختگی درونی است. لغتشناسان آن را حالتی هیجانی میدانند که در آن انسان حرارت ناشی از جوشش خون را در قلب خود احساس میکند؛ این واژه گاه به خشم پنهانی که فرد توانایی ابراز یا انتقام آن را ندارد نیز تعبیر میشود.
یعنی چه
عبارت غیظ کنایه از شدت ناراحتی و غضب بسیار بالا است. این حالت معمولاً با سوزش و جوشش قلب همراه است و در ادبیات اخلاقی، مهار کردن آن اهمیت زیادی دارد.
مترادف
واژههایی چون خشم شدید، حنق و سخط بیشترین قرابت معنایی را با غیظ دارند.
ریشه
این واژه از زبان عربی وارد فارسی شده است و به حوزه معنایی شدت خشم و واکنشهای عاطفی شدید تعلق دارد. همخانوادههای آن شامل کلماتی چون تغیظ، مغیظ و اغتیاظ است.
تلفظ
این کلمه در زبان فارسی به صورت ساکن در حرف ی تلفظ میشود.
در جدول
در جدولهای کلمات متقاطع، پاسخ اصلی برای خشم شدید یا غیظ، خود کلمه غیظ با ۳ حرف است.
به انگلیسی
برای انتقال شدت معنایی واژه غیظ در انگلیسی، کلماتی مانند Rage یا Fury مناسبترین گزینهها هستند.
به عربی
در زبان عربی نیز این واژه به معنای بالاترین حد خشم و جوشش درونی به کار میرود.
به فارسی
معادلهای اصیل فارسی این واژه کلماتی چون خشم، دَمه و برافروختگی هستند که حالت دگرگونی روحی فرد را نشان میدهند.
نماد چیست
از نظر فیزیکی و تصویرسازی ذهنی، غیظ نماد آتش درون یا خونِ به جوش آمده است. با این حال، ترکیب معروف «کظم غیظ» در فرهنگ اسلامی و اخلاقی نماد تسلط بر نفس، خودکنترلی، حلم و بردباری به شمار میرود.
جمعبندی و توضیح کامل غیظ
واژه غیظ یکی از دقیقترین کلمات برای توصیف حالات شدید احساسی و خشم فروخورده در انسان است. این کلمه که ریشه در زبان عربی دارد، تفاوت ظریفی با خشم و غضب معمولی دارد؛ چرا که غیظ توأم با جوشش درونی قلب، حرارت شدید و گاه ناتوانی اولیه در ابراز آن است، به طوری که در متون قرآنی حتی برای توصیف شدت آتش جهنم نیز از این واژه استفاده شده است.
در فرهنگ اخلاقی و اجتماعی، بیشترین کاربرد این کلمه در اصطلاح «کظم غیظ» جلوهگر میشود که به معنای فروبردن خشم و خودکنترلی است. این مفهوم نماد بارز حلم و پهلوانی روحی در برابر ناملایمات است و مهار آن مایه آرامش فردی و اجتماعی قلمداد میشود.