معنی
جمیل در لغت به معنای موجودی است که از زیبایی و آراستگی ظاهری یا باطنی برخوردار باشد. این واژه علاوه بر دلالت بر خوشسیمایی، برای توصیف رفتارها و صفات پسندیده انسانی نیز به کار میرود.
یعنی چه
در اصطلاح و کاربرد زبانی، وقتی کسی یا چیزی را جمیل میخوانند، یعنی ویژگی نیکویی و قشنگی در او نهادینه و پایدار است. این کلمه ترکیبی از حسن ظاهر و کمال باطن را تداعی میکند.
مترادف
واژههای فوق همگی در معنای درخشندگی، آراستگی و جذابیت ظاهری و رفتاری با جمیل همپوشانی دارند.
متضاد
کلماتی که بر عدم آراستگی، ناخوشایندی ظاهر یا بدی رفتار دلالت میکنند، به عنوان نقاط مقابل این واژه شناخته میشوند.
ریشه
این واژه از ریشه عربی (ج م ل) مشتق شده است که مفهوم اصلی آن آراستگی، زیبایی، تجمل و نیکی است. مشتقات دیگر آن مانند جمال و تجمل نیز همگی به این مفهوم اشاره دارند.
در جدول
در جدولهای متقاطع معمولاً در پاسخ به راهنمای «زیبا» یا «خوشسیما» از کلمه چهار حرفی جمیل استفاده میشود.
به انگلیسی
بسته به اینکه برای انسان (مرد یا زن) یا اشیاء و مفاهیم به کار رود، معادلهای متفاوتی در انگلیسی دارد.
به عربی
این واژه اصالتاً عربی است و در زبان مبدا نیز به همین صورت نوشته شده و به معنای زیبا و خوشرو به کار میرود.
به فارسی
برگردان و معادلهای اصیل این واژه در زبان فارسی کلماتی نظیر زیبا، خوب، نکو و قشنگ هستند که به طور گسترده در مکالمات روزمره استفاده میشوند.
جمعبندی و توضیح کامل جمیل
واژه جمیل یکی از کلمات پرکاربرد عربی است که به طور کامل در زبان و ادبیات فارسی جذب شده است. این واژه فراتر از یک زیبایی ساده ظاهری، به توازن، کمال و نیکویی باطنی اشاره دارد. در فرهنگ اسلامی، جمیل یکی از صفات الهی به شمار میرود که تجلی آن در رفتار انسانها نیز ستوده شده است.
نمود بارز این واژه در قرآن کریم در قالب ترکیبهایی چون «صبر جمیل» (صبر زیبا و بدون گلایه) و «صفح جمیل» (گذشت نیکو) تجلی یافته است که نشان میدهد معنای اخلاقی و معنوی آن چقدر در فرهنگ عرفانی و ادبی ما ریشه دارد. در شعر و ادب فارسی نیز بارها از جمال و جمیل برای توصیف معشوق و کمال آفرینش استفاده شده است.