یعنی چه
این اصطلاح در منابع تاریخی به گروهی سیاسی-مذهبی از پیروان اولیهٔ خرّمیان و شورشیان دوران عباسی اشاره دارد که پس از مرگ ابومسلم خراسانی، به نشانهٔ اعتراض و خونخواهی، علمها و جامههای سرخ بر تن میکردند.
تلفظ
تلفظ دقیق این واژه ترکیبی به صورت سُرخ (واژه فارسی) و عَلَمآن (عربی + پسوند فارسی) است که در مجموع به صاحبان بیرقهای سرخ اشاره دارد.
در جدول
در جدولهای کلمات متقاطع، این واژه معمولاً به عنوان پاسخی برای سؤالات مرتبط با لقب پیروان مازیار، خرمدینان یا قیامکنندگان ضدعباسی با تعداد ۸ حرف به کار میرود.
به انگلیسی
در متون تاریخی و آکادمیک انگلیسی، برای اشاره به این جنبش از اصطلاحاتی که مفهوم صاحبان بیرق سرخ را میرسانند یا به صورت آوانویسی واژه عربی (Muhammira) استفاده میشود.
به عربی
در منابع تاریخ اسلامی و عربی، این گروه را به دلیل رنگ پرچم و لباسشان «المحمّره» یا پیروان خرمدین مینامیدند که در مقابل سیاهجامگان عباسی قرار داشتند.
به فارسی
معادلهای اصیل و تاریخی این واژه در زبان فارسی شامل سرخجامگان و سرخپوشان است که مستقیماً به جامه و نشان متمایز این مبارزان ایرانی اشاره دارد.
در قرآن
سرخعلمان یک اصطلاح کاملاً تاریخی و سیاسی-مذهبی مربوط به قرون دوم و سوم هجری است؛ بنابراین فاقد هرگونه کاربرد یا ریشه مستقیم در متن قرآن مجید است.
نماد چیست
رنگ سرخ در این جنبش نمادی از آمادگی برای شهادت، خونخواهی ابومسلم خراسانی و ابراز خشم و اعتراض علیه ستم و تبعیضهای خلافت عباسیان بود و پیوندی عمیق با جنبشهای استقلالطلبانه نواحی خرسان، طبرستان و آذربایجان دارد.
جمعبندی و توضیح کامل سرخ علمان
واژه «سرخعلمان» یک اصطلاح ترکیبی تاریخی (فارسی-عربی) است که به پیروان جنبشهای اعتراضی و مذهبی ایرانیان در اوایل دوران خلافت عباسی اشاره دارد. این گروه که روابط نزدیکی با خرمدینان داشتند، به نشانه اعتراض و اعلام جنگ با خلفای عباسی، پرچمها و لباسهای سرخ رنگ را به عنوان نماد خود برگزیدند.
این اصطلاح در متون تاریخی همردیف با عناوینی چون سرخجامگان و محمّره قرار میگیرد. این جنبشها که بیشتر در مناطقی چون طبرستان (به رهبری مازیار) و آذربایجان (به رهبری بابک خرمدین) ریشه داشتند، نقطه تقابل مستقیمی با «سیاهجامگان» (سپاه رسمی بنیعباس) بودند و رنگ سرخ آنها پیامآور قیام، انتقام خونهای ریختهشده و بیداری ملی بود.
امروزه این کلمه فراتر از یک لغت معمولی، یک شناسه تاریخی در بررسی جنبشهای پس از اسلام در ایران به شمار میرود و در جدولهای کلمات متقاطع نیز به عنوان یک پاسخ دقیق ۸ حرفی برای توصیف این فرقه تاریخی کاربرد دارد.