یعنی چه
این واژه در زبان فارسی امروزی دقیقاً به عنوان معادل «الکل» (Alcohol) و مایعات مسکر و مستکننده به کار میرود. جالب اینجاست که خود واژه اروپایی Alcohol نیز از همین کلمه عربی وام گرفته شده است.
مترادف
در متون علمی و فقهی، این واژهها به عنوان هممعنی یا مصادیق کحول به کار میروند.
متضاد
با توجه به اینکه کحول یک اسم ذات و واژه تخصصی است، متضاد مستقیم و دقیقی ندارد؛ اما در تقابلهای فقهی و کاربردی با مایعات غیرمسکر یا مواد پاککننده مقایسه میشود.
ریشه
اصل این واژه در عربی «الكُحْل» به معنی سرمه بسیار ریز یا پودر نرم آرایشی بوده است. دانشمندان مسلمان (مانند زکریای رازی) به دلیل فرآیند تقطیر و به دست آمدن مادهای بسیار خالص، مایع حاصل را الکحل نامیدند. این واژه به اروپا رفت، تبدیل به Alcohol شد و دوباره با معنای جدید به خاورمیانه بازگشت.
تلفظ
تلفظ صحیح این واژه در زبان فارسی با ضمه روی حرف کاف و حاء است.
در جدول
در جدولهای کلمات متقاطع، کحول به عنوان پاسخ چهار حرفی برای راهنماهایی مثل «الکل» یا «مایع مستکننده» شناخته میشود.
به عربی
در زبان عربی مدرن نیز از همین واژه برای اشاره به الکل و مشروبات الکلی استفاده میشود.
به فارسی
معادل مستقیم علمی آن در فارسی امروز همان الکل است و در متون کهن ادبی با عناوینی چون می، شراب یا خمر یاد شده است.
نماد چیست
در علم شیمی مدرن کحول با فرمول عمومی R-OH شناخته میشود و نماد جهانی آن در علائم ایمنی، شعله آتش است. در ادبیات و عرفان نیز نماد بیخودی و مستی به شمار میرود.
جمعبندی و توضیح کامل کحول
واژه کحول نمونهای شگفتانگیز از سفر و تحول معنایی کلمات در تاریخ است. این کلمه در اصل از ریشه عربی «کحل» به معنای سرمه چشم و پودر بسیار ریز گرفته شده است. دانشمندان و کیمیاگران ایرانی و مسلمان، بهویژه زکریای رازی، هنگام تقطیر مواد و به دست آوردن جوهر خالص و لطیف، آن را به نام «الکحل» خواندند. این اصطلاح بعدها وارد زبانهای اروپایی شد و به شکل واژه Alcohol درآمد.
در سیر تحول بعدی، معنای این واژه در اروپا تغییر یافت و به مایع فرار و مستکنندهای که امروز میشناسیم اطلاق شد. سپس این واژه با معنای جدید شیمیایی و اجتماعی خود به زبانهای خاورمیانه بازگشت و امروزه در فارسی به عنوان مترادف دقیق الکل و مسکرات به کار میرود، در حالی که ریشه کهن آن اشاره به زیبایی و آرایش چشم داشت.