یعنی چه
پارسا و پاکدامن به کسی گفته میشود که از گناه، زشتی و آلودگیهای اخلاقی دوری میجوید. این مفهوم به خویشتنداری، زهد، با تقوا بودن و داشتن عفت اخلاقی (بهویژه در مسائل مالی و جنسی) اشاره دارد و نشاندهنده اصالت رفتار و سلامت نفس فرد است.
تلفظ
این ترکیب از دو واژه فارسی «پارسا» و «پاکدامن» همراه با واو عطف تشکیل شده است که به صورت روان و پیاپی خوانده میشود.
در جدول
در جدولهای کلمات متقاطع، عبارت «پارسا و پاکدامن» دقیقاً ۱۳ حرف دارد. بسته به تعداد خانههای جدول، معادلهایی مثل پرهیزکار یا عفیف نیز میتوانند پاسخ باشند.
به انگلیسی
برای انتقال این مفهوم در زبان انگلیسی از واژگانی استفاده میشود که همزمان به پاکدامنی اخلاقی و پارسایی مذهبی اشاره دارند.
در قرآن
عین این ترکیب فارسی در قرآن نیست، اما مفاهیم معادل آن فراوان است؛ از جمله واژه «عفیف» برای خویشتنداری و تعبیر «الَّتِي أَحْصَنَتْ فَرْجَهَا» که در ستایش پاکدامنی و عفت حضرت مریم (ع) به کار رفته است.
نماد چیست
در ادبیات و فرهنگ اسلامی-ایرانی، حضرت مریم (ع) مظهر و نماد کامل پاکدامنی در میان زنان، و حضرت یوسف (ع) نماد پارسایی و عفت در میان مردان شناخته میشوند. همچنین در شعر سنتی، اصطلاحاتی چون «پاکجامه» نماد این حالت است.
جمعبندی و توضیح کامل پارسا و پاکدامن
عبارت «پارسا و پاکدامن» ترکیبی اصیل از دو صفت ارزشمند اخلاقی در زبان فارسی است. واژه پارسا ریشه در نگاهبانی و پاسداری از نفس دارد و پاکدامن کنایهای زیبا از دور نگهداشتن دامنِ رفتار و کردار از آلودگیهای اخلاقی، مالی و جنسی است. این اصطلاح تجلی عالیترین درجات تقوا و عفت در درون یک انسان است.
در فرهنگ معین و لغتنامه دهخدا، این مفهوم با ویژگیهایی چون وارستگی، نجابت، طهارت و زهد پیوند خورده است. انسان پارسا و پاکدامن کسی است که در برابر وسوسهها ایستادگی کرده و حریمهای اخلاقی را تحت هر شرایطی پاس میدارد، به همین دلیل در ادبیات مذهبی و ملی ما جایگاه بسیار والایی دارد.