یعنی چه
عبارت کنایی «مثل عنق منکسره» در زبان فارسی برای توصیف احوال ظاهری و روحی افرادی به کار میرود که به شدت بیحوصله، اخمو، کجخلق یا ناامید و مغموم هستند؛ به طوری که انگار توان نگهداشتن سر خود را ندارند و مانند کسی که گردنش شکسته باشد، کز کردهاند.
تلفظ
این عبارت به صورت «مَثَلِ عُنُقِ مُنْکَسِرَه» تلفظ میشود. در گویش عامیانه و روزمره، گاهی به صورت سرهم و به شکل «عُنُقمنکسره» نیز بیان میشود.
در جدول
در جدولهای متقاطع، پاسخ این کنایه به عنوان نشانه اخمآلودگی و وارفتگی، دقیقاً عبارت ۱۲ حرفی «مثل عنق منکسره» است.
به انگلیسی
برای انتقال حس اصطلاحی این عبارت در انگلیسی، بسته به تمرکز روی بداخلاقی یا دلسردی، میتوان از واژهها و کنایههای فوق استفاده کرد.
به عربی
ریشه کلمات این عبارت کاملاً عربی است. در زبان عربی برای رساندن مفهوم کنایه، از واژههای معنایی مانند عبوس یا سیئالخلق بهره میبرند.
به فارسی
معادلهای اصیل و رایج فارسی این عبارت شامل کلماتی چون بدعنق، ترشرو، کجخلق، افسرده، وارفته و بیحوصله است که همگی حالت روحی منفی و چهره درهمکشیده را نشان میدهند.
نماد چیست
این عبارت کنایی نمادی از حالت فردی است که به دلیل ناامیدی، شکست یا بداخلاقی شدید، سرش را کج انداخته و با بیحوصلگی و ترشرویی به اطراف نگاه میکند؛ درست مانند پرندهای کزکرده و آسیبدیده.
جمعبندی و توضیح کامل مثل عنق منکسره
عبارت کنایی و طنزآمیز «مثل عنق منکسره» از ترکیب دو واژه عربی «عنق» به معنای گردن و «منکسره» به معنای شکسته پدید آمده است. این اصطلاح در ادبیات عامیانه و روزمره زبان فارسی برای توصیف تصویری و ملموس از افرادی به کار میرود که به شدت ترشرو، بدخلق، بیانرژی و وارفته به نظر میرسند، به طوری که حالت تسلیم و کجشدن گردن فرد بر اثر غم یا کجخلقی را به ذهن متبادر میکند.
اگرچه ریشه واژگان آن عربی است و کلمه عنق نیز در قرآن کریم ذکر شده، اما خود این ترکیب وصفی و کنایی در زبان عربی یا قرآن به این معنا وجود ندارد و ساختاری است که در ذوق و فرهنگ اصطلاحات فارسی شکل گرفته است. این عبارت با داشتن ۱۲ حرف، یکی از گزینههای محبوب و چالشبرانگیز در جدولهای کلمات متقاطع برای معادل افسردگی، بیحوصلگی و بداخلاقی است.