معنی
واژه نصیح به معنای کسی است که خیر و صلاح دیگران را میخواهد، دلسوز پاکنیت است و با خلوص کامل به دیگران پند و اندرز میدهد.
یعنی چه
این کلمه صفت مشبهه است و به فردی اشاره دارد که ذاتاً خیرخواه است، نیتش از هرگونه غش و فریب پاک است و رفتار یا گفتارش باعث اصلاح امور دیگران میشود.
مترادف
کلماتی که با نصیح هممعنی هستند و مفهوم پنددهی، شفقت و خیرخواهی را میرسانند.
متضاد
واژههایی که نقطه مقابل خیرخواهی و خلوص نیت قرار دارند و به فریبکاری یا دشمنی اشاره میکنند.
هم خانواده
کلماتی که از ریشه سه حرفی (ن ص ح) مشتق شدهاند و همگی با مفهوم پاکی نیت و اندرز در ارتباط هستند.
ریشه
این واژه از ریشه عربی «نصح» گرفته شده است. این ماده در اصل به دو معنای «خالص و ناب کردن چیزی (مانند عسل پاک)» و «دوختن و اصلاح کردن لباس پاره» به کار میرود؛ از این رو اندرز دلسوزانه را که نیت را خالص و روابط را اصلاح میکند، نصح مینامند.
جمله سازی
تلفظ
این واژه با فتح نون، سکون صاد و یای کشیده تلفظ میشود.
در جدول
کلمه نصیح دقیقاً ۴ حرف دارد و معمولاً در جدولها به عنوان پاسخ پرسشهایی نظیر «خیرخواه» یا «پنددهنده» کاربرد دارد.
به انگلیسی
برابرهای انگلیسی این واژه بر مفاهیم راهنمایی، مشورت و دلسوزی صادقانه تمرکز دارند.
جمعبندی و توضیح کامل نصیح
واژه «نصیح» یک صفت عمیق و اخلاقی با ریشه عربی است که مفهوم خیرخواهی مطلق و دلسوزی بیپیرایه را افاده میکند. این کلمه به کسی اطلاق میشود که در گفتار و کردار خود با دیگران کاملاً صادق است و هدفی جز اصلاح امور و هدایت آنها به مسیر درست ندارد. ریشه این واژه با مفهوم پاکی و دوختن گره خورده است، به این معنی که سخن نصیح، ناخالصیهای دل را پاک کرده و شکافهای روابط اجتماعی را ترمیم میکند.
اگرچه خود واژه «نصیح» به طور مستقیم در متن قرآن نیامده است، اما همخانوادههای سرشناس آن مانند «ناصح» و «نصوح» (در ترکیب توبه نصوح) بارها برای توصیف پیامبران و توبه صادقانه به کار رفتهاند. در ادبیات و فرهنگ عامه، این کلمه نمادی از خلوص، صداقت و فردی قابل اعتماد است که میتوان در زمان بحرانها به دانش و دلسوزی او تکیه کرد.