معنی
در اصطلاح اسلامی، حطیم به فضایی مقدس در کنار کعبه (مانند حجر اسماعیل یا فاصله میان حجرالاسود و درِ کعبه) گفته میشود. در لغت عربی نیز این واژه از ریشه شکستن گرفته شده و به معنای هر چیز درهمکوبیده و ریزریزشده، یا اسب پیر و فرتوت است.
یعنی چه
علت نامگذاری این مکان به حطیم آن است که زائران برای دعا در آنجا هجوم میآورند و یکدیگر را تحت فشار قرار میدهند (درهم فشرده میشوند). همچنین روایات مذهبی اشاره دارند که گناهان در این مکان فرو میریزد و میشکند.
مترادف
این کلمه در جغرافیا و اصطلاحات مذهبی با مفاهیمی همچون حجر اسماعیل و ملتزم ترادف یا پوشش معنایی نزدیک دارد.
متضاد
برای این اسم مکان خاص و واژه مذهبی، متضاد مستقیمی در منابع لغوی ذکر نشده است.
هم خانواده
این واژهها همگی از ریشه سه حرفی (ح-ط-م) مشتق شدهاند و معنای شکستن و خرد کردن را در خود دارند.
ریشه
ریشه این واژه عربی و از ماده «ح ط م» است که معنای اصلی آن شکستن، خرد کردن و از بین بردن انسجام اشیاء است.
جمله سازی
به انگلیسی
در متون و ترجمههای انگلیسی برای اشاره به این مکان از واژهگردانی مستقیم یا اصطلاحات مرتبط استفاده میشود.
جمعبندی و توضیح کامل حطیم
واژه حطیم از نظر لغوی ریشه در زبان عربی دارد و به معنای شکسته، خردشده یا درهمکوبیده است. این کلمه در اصطلاح مذهبی و جغرافیای اسلامی، به عنوان نام یکی از مقدسترین بخشهای مسجدالحرام در کنار کعبه شناخته میشود که به دلیل ازدحام شدید زائران و فشردگی جمعیت یا به نشانه فرو ریختن گناهان توبهکنندگان به این نام خوانده شده است.
اگرچه خود کلمه حطیم به صورت مستقیم در قرآن کریم نیامده است، اما همخانوادههای آن مانند حطام (به معنی گیاه خشک و ریزریزشده) و الحطمه (نامی برای جهنم) در آیات الهی به کار رفتهاند. این مکان در سنت اسلامی مظهر فروتنی، خشوع و استجابت توبه و دعا به شمار میآید.