یعنی چه
واژهٔ نمدین به معنای منسوب به نمد یا ساخته شده از نمد است. این کلمه برای توصیف پوشاک، کلاه یا فرشهایی به کار میرود که از جنس پشم یا کرکِ فشرده و مالیدهشده (نمد) تهیه شده باشند.
تلفظ
تلفظ صحیح این واژه به صورت نَمَدین (na-ma-din) است که شامل دو هجای کوتاه و یک هجای کشیده میشود.
در جدول
در جدولهای کلمات متقاطع، در پاسخ به راهنماهایی چون «ساخته شده از نمد» یا «کلاه درویشی»، واژهٔ ۵ حرفی «نمدین» یا واژههای هممعنی آن به کار میرود.
به انگلیسی
در زبان انگلیسی برای توصیف جنس نمدی یا اشیاء ساخته شده از نمد از این عبارات استفاده میشود.
به عربی
در زبان عربی، واژهٔ «لِبْد» به معنای نمد است و صفت نسبی آن به صورت «لِبادیّ» ساخته میشود.
به ترکی
در زبان ترکی استانبولی برای اشاره به پارچهٔ نمدی و ملزومات ساختشده از آن، از واژهٔ Keçe استفاده میکنند.
به فارسی
معادلها و واژگان همراستای فارسی این کلمه شامل نمدی، نمدینه و پشمینه است. ریشهٔ این واژه کاملاً ایرانی بوده و از واژهٔ پهلوی (فارسی میانه) namad به همراه پسوند صفتساز «ـین» پدید آمده است. کلماتی چون ابریشمین و دیبا نیز متضادهای ادبی آن به شمار میروند.
جمعبندی و توضیح کامل نمدین
واژهٔ «نمدین» یک صفت اصیل و کهن فارسی است که به هر نوع جامه، کلاه یا گستردنیِ ساخته شده از نمد (پشم مالیدهشده) اشاره دارد. ریشهٔ این کلمه به زبان پهلوی بازمیگردد و در طول تاریخ زبان فارسی اصالت خود را حفظ کرده است. در فرهنگ لغات معتبری چون دهخدا و معین، مترادفهایی مانند نمدی و پشمینه برای آن ذکر شده است.
این واژه افزون بر کاربرد مادی و روزمرهاش در گذشته، جایگاه ویژهای در ادبیات عرفانی و شعر پارسی دارد. کلاه یا جامهٔ نمدین در ادبیات صوفیانه نماد بارز زهد، فقر اختیاری، درویشی و دوری از تجملات و پادشاهی دنیوی است؛ به طوری که در تقابل با پوششهای گرانبها نظیر دیبا و ابریشم قرار میگیرد.
از نظر ساختاری، این کلمه از پنج حرف تشکیل شده و یک واژهٔ کاملاً ایرانی است، به همین دلیل در متن قرآن کریم وجود ندارد و در زبانهای دیگر مانند انگلیسی، عربی و ترکی با معادلهای خاص خود ترجمه میشود.