یعنی چه
بربس واژهای کهن، چندمعنا و بسیار کمکاربرد است که در متون لغوی قدیم به چند مفهوم متفاوت اشاره دارد؛ از جمله نوعی راه رفتن خاص و سبک (مشابه حرکت سگ)، آمدن شتابان و سریع، راه رفتن با غرور و تبختر، و همچنین تلاش برای یافتن و طلب کردن کسی یا چیزی.
تلفظ
این کلمه در منابع کهن لغوی به صورت بَرْبَس (Barbas) با فتح باء اول و دوم ضبط شده است. صورتهای مشق از آن مانند تَبَرْبَسَ نیز با حرکات مشابه در زبان عربی قدیم به کار رفته است.
در جدول
در کلماتی که به عنوان پاسخ جدول مطرح میشوند، واژه «بربس» دقیقاً یک کلمه ۴ حرفی است. در موارد مشابه املایی، واژههایی چون «بربست» (به معنی راه و روش) یا «بربسه» (عامیانه عربی) نیز ممکن است مد نظر باشند.
به انگلیسی
بسته به اینکه کدام ریشه و معنای کهن واژه مد نظر باشد، معادلهای انگلیسی متفاوتی برای آن وجود دارد که بیشتر حول محور حرکت سریع یا نوع رفتار حرکتی میچرخد.
به عربی
ریشه این واژه در معاجم کهن عربی (مانند لسانالعرب) بررسی شده و افعالی نظیر تبربس برای توصیف حالات خاص حرکت یا طلب به کار رفته است.
به فارسی
معادلهای دقیق فارسی این واژه شامل عباراتی چون «شتاب کردن» و «دویدن» (در معنای حرکت سریع)، «خرامیدن» یا «با تبختر رفتن» (در معنای نوع راه رفتن)، و «جستوجو کردن» (در معنای طلب) است.
در قرآن
واژه «بربس» یا مشتقات آن جزو کلمات و الفاظ قرآنی محسوب نمیشوند و در متن قرآن به کار نرفتهاند.
نماد چیست
این کلمه فاقد هرگونه کاربرد نمادین، اسطورهای یا فرهنگی در ادبیات عامه و رسمی است و صرفاً یک واژه لغوی کهن برای توصیف رفتار یا حرکت به شمار میرود.
جمعبندی و توضیح کامل بربس
واژه «بربس» یک لغت کهن، چندمعنا و بسیار کمکاربرد است که در زبان فارسی معیار امروز هیچگونه رواج یا کاربرد زندهای ندارد. بررسی منابع لغوی کهن نشان میدهد که معنای مرکزی این واژه حول محور نوعی حرکت خاص (مانند حرکت سریع، شتابان، راه رفتن با تبختر و غرور، یا راهرفتن سبک مشابه سگ) و همچنین مفهوم جستوجو و طلب کردن یک شخص میچرخد.
از سوی دیگر، در فرهنگهای بزرگ و شاخص زبان فارسی مانند دهخدا، معین و عمید، این واژه به صورت یک مدخل مستقل و اصیل فارسی ضبط نشده است. تنها موارد نزدیک به آن، واژه «بربست» به معنی قاعده و روش، یا لغت عامیانه عربی خلیجی «بربسه» به معنی کار بیهوده است. بنابراین، بربس را باید یک لفظ نادر دانست که بیشتر در معاجم قدیم و متون بسیار کهن یافت میشود.