معنی
عطشان در لغت به معنی کسی است که دچار تشنگی شدید شده و به آب نیاز دارد. این واژه در زبان فارسی و عربی به صورت مجازی برای اشاره به فردی که مشتاق، حریص یا نیازمند شدید به چیزی (مانند علم، معرفت یا دیدار) باشد نیز به کار میرود.
یعنی چه
این کلمه صفت مشبهه بر وزن «فعلان» از ریشه ثلاثی «عطش» است. وزن فعلان معمولاً بر شدت و غلیان یک صفت دلالت دارد؛ بنابراین عطشان یعنی کسی که تشنگی او به اوج رسیده است.
مترادف
متضاد
تلفظ
این واژه در زبان فارسی به صورت «عَطْشان» (فتح ع، سکون ط) تلفظ میشود.
در جدول
کلمه عطشان در جدولهای متقاطع معمولاً به عنوان پاسخ برای رمز «تشنه» یا «دارای تشنگی شدید» کاربرد دارد و دقیقاً ۵ حرف دارد.
به انگلیسی
به عربی
به ترکی
به فارسی
برگردان و معادل اصیل فارسی این واژه عربی، کلمات «تشنه» و «تشنهلب» هستند.
نماد چیست
در ادبیات عامه و عرفانی، عطشان نماد نیاز مفرط و طلب حقیقی (مانند عطشانِ حقیقت) است. همچنین در فرهنگ اسلامی و شیعی، این واژه پیوندی عمیق با واقعه کربلا دارد و صفت اختصاصی حضرت امام حسین (ع) و یارانشان در روز عاشورا است که نماد مظلومیت، فداکاری و پایمردی به شمار میرود.
جمعبندی و توضیح کامل عطشان
واژه عطشان صفت مشبههای از ریشه عربی «عطش» است که به معنای تشنگی شدید و نیاز مفرط به آب میباشد. این کلمه در ساختار وزنی خود نشاندهنده به اوج رسیدن این حالت است. در کاربردهای مجازی و ادبی، عطشان برای توصیف انسانهای مشتاق، حریص و آرزومندی به کار میرود که در طلب علم، معرفت یا وصال محبوب، بیتاب هستند.
اگرچه مفهوم تشنگی در قرآن کریم بیشتر با واژه هممعنیِ «ظمآن» بیان شده است، اما واژه عطشان کاربرد وسیعی در زبان و ادبیات فارسی پیدا کرده است. این کلمه علاوه بر معنای لغوی خود، بار فرهنگی و مذهبی عمیقی در ادبیات آیینی دارد و به عنوان نماد مظلومیت و تشنگی شهدای کربلا شناخته میشود.