یعنی چه
این عبارت به دو معنای عمده به کار میرود؛ نخست در معنای ذهنی و منطقی یعنی آنچه بر مبنای حدس، گمان یا پیشفرض پذیرفته شده تا صحت آن بررسی شود، و دوم در معنای فقهی و حقوقی یعنی آنچه واجب، مقرر و الزامآور شده است.
تلفظ
تلفظ این واژه ترکیبی از واژه عربی «فرض» با سکون راء و ضاد (farḍ) و واژه فارسی «شده» (shodeh) است که در مجموع به صورت واجبستِ فرْضْشُدَه خوانده میشود.
در جدول
عبارت «فرض شده» در جدولهای متقاطع دقیقاً ۶ حرف دارد. از معادلهای رایج آن در طراحهای جدول میتوان به کلمات مفروض، پنداشته، انگاشته و محتمل اشاره کرد.
به انگلیسی
در زبان انگلیسی بسته به سیاق متن از واژههای متنوعی استفاده میشود؛ در مباحث علمی و فرضیات بیشتر Assumed و Postulated کاربرد دارند.
به عربی
در زبان عربی برای رساندن این مفهوم از صیغههای مفعولی ریشه «فرض» مانند مفروض و مفترض، یا واژه مقدر (به معنی در نظر گرفته شده) استفاده میشود.
به فارسی
برابرهای اصیل و سره فارسی برای این عبارت شامل واژههایی چون انگاشته، پنداشته، انگارشی و گمانبرده هستند که مفهوم تصور ذهنی غیرقطعی را میرسانند.
در قرآن
ریشه این کلمه (ف-ر-ض) ۱۸ بار در قرآن به کار رفته است. در قرآن این مفهوم به معنای حدس ذهنی نیست، بلکه به معنای حکم قطعی، واجب و تعیینشده از جانب خداست؛ مانند آیه «فَرِيضَةً مِنَ اللَّهِ» در سوره نساء یا «سُورَةٌ أَنْزَلْنَاهَا وَفَرَضْنَاهَا» در سوره نور.
نماد چیست
این عبارت نماد مادی یا تصویری خاصی در فرهنگها ندارد، اما در تفکر علمی و فلسفی، نمادِ نقطه آغازین یک استدلال، مدلسازی یا قضیه ریاضی است که بدون نیاز به اثبات اولیه، مبنای محاسبات بعدی قرار میگیرد.
جمعبندی و توضیح کامل فرض شده
عبارت «فرض شده» ترکیبی لغوی است که ریشه در زبان عربی دارد اما در ساختار زبان فارسی به صورت صفت مفعولی به کار میرود. این واژه دو بستر معنایی کاملاً متمایز دارد؛ در بستر علمی، منطقی و ریاضی به معنای پنداشتهشده، انگاشته و شرطی است که برای شروع یک استدلال پذیرفته میشود تا صحت و سقم آن سنجیده شود. در این حالت، نقطه مقابل امر یقینی و اثباتشده قرار میگیرد.
از سوی دیگر، در بستر فقهی، حقوقی و قرآنی، این عبارت از ریشه اصلی خود یعنی تعیین کردن و واجب کردن بهره میبرد. در این کاربرد، «فرض شده» به معنای وظیفه، حکم یا قانونی است که انجام دادن آن الزامی و مقرر گردیده و عدول از آن جایز نیست؛ همانطور که در آیات قرآن کریم به فرایض الهی اشاره شده است.