یعنی چه
این عبارت ترکیبی عربی به معنای «صاحبان نیاز» است. در اصطلاح فقهی و تفسیری، به پیرمردان بسیار پیر، افراد دارای معلولیت ذهنی شدید یا سفاهتی اطلاق میشود که دیگر هیچگونه درک، انگیزه، یا توانایی جنسی نسبت به زنان ندارند و از این جهت بیخطر محسوب میشوند.
تلفظ
تلفظ صحیح این واژه به صورت «اُولی الْاِرْبَه» (یا اولی الإربة) است که در آن واو در کلمه اولی خوانده نمیشود.
در جدول
در جدولهای کلمات متقاطع، پاسخ این کلمه دقیقاً «اولی الاربه» با ۱۰ حرف است و معمولاً در پاسخ به راهنمای «مردان بیشهوت در قرآن» یا «حاجتمندان بیخطر» میآید.
به انگلیسی
در برگردانهای انگلیسی قرآن و متون اسلامی، این عبارت را به معنای مردانی که فاقد هرگونه جاذبه یا نیاز جنسی هستند ترجمه کردهاند.
به فارسی
معادل مستقیم فارسی آن «خداوندانِ نیاز» یا «صاحبانِ حاجت» است، اما در زبان فارسی امروز بیشتر به عنوان یک اصطلاح فقهی برای اشاره به افراد معاف از احکام نگاه و حجاب به دلیل عدم تمایل جنسی به کار میرود.
در قرآن
این عبارت یکبار در قرآن کریم در آیه ۳۱ سوره نور به صورت «غَيْرِ أُولِي الْإِرْبَةِ مِنَ الرِّجَالِ» آمده است. این آیه در بیان احکام حجاب توضیح میدهد که زنان میتوانند در برابر این گروه از مردان (که به دلیل پیری مفرط یا ابله بودن، نگاه شهوانی ندارند) پوشش خود را تسهیل کنند.
نماد چیست
در فرهنگ و فقه اسلامی، این واژه نمادی است برای افرادی که به دلیل ناتوانیهای طبیعی یا ذهنی، هیچگونه تهدید یا مفسدهای برای حریم خانوادهها ندارند؛ نوعی خرفتی یا سادگی بیضرر که تکلیف را از دوش فرد و جامعه برمیدارد.
جمعبندی و توضیح کامل اولی الاربه
عبارت قرآنی «اولی الاربه» از ریشه لغوی «أ ر ب» به معنی حاجت و نیاز شدید گرفته شده است و کلمه «اولی» نیز به معنای صاحبان است. این ترکیب در لغت به معنای «حاجتمندان» است، اما کاربرد اصلی و شهرت آن به خاطر حضورش در آیه ۳۱ سوره مبارکه نور است که به موضوع احکام حجاب و محارم میپردازد.
در بافت فقهی و تفسیری، این واژه به طور خاص به مردانی اشاره دارد که به دلیل کهولت سن شدید (فرتوتی) یا اختلالات و عقبماندگیهای ذهنی (سفاهت)، هیچگونه تمایل، درک یا شهوت جنسی نسبت به زنان ندارند. از آنجا که حضور این افراد در بافت خانوادگی فاقد هرگونه مفسده یا شکستن حریم است، قرآن کریم حکم پوشش زنان در برابر آنها را تسهیل کرده است.
در حل جدول و مسابقات فرهنگی، این واژه به عنوان یک کلمه ۱۰ حرفی شناخته میشود و نمادی از انسانهای بیضرر، فاقد انگیزه جنسی و معاف از برخی تکالیف اجتماعی به شمار میرود.