یعنی چه
جپسم (Gypsum) یا ژیپس، یک ماده معدنی بسیار نرم متشکل از سولفات کلسیم آبدار است. این سنگ در طبیعت به صورت بلورهای شفاف یا تودههای سفید و خاکستری یافت میشود و پس از استخراج و پختن، به گچ ساختمانی تبدیل میگردد. همچنین در کشاورزی برای اصلاح خاک و در پزشکی برای گچگرفتن شکستگیها کاربرد دارد.
مترادف
واژههای ژیپس و سنگ گچ دقیقترین مترادفهای علمی و رایج این کلمه در زبان فارسی هستند.
تلفظ
این واژه در اصل برگرفته از تلفظ انگلیسی آن (Gypsum) است و به صورت «جِپْسُمْ» یا در گویشهای همسایه مانند اردو به صورت «جَپْسَم» خوانده میشود.
در جدول
در حل جدولهای متقاطع، در پاسخ به پرسش «سنگ گچ یا ژیپس» کلمه ۴ حرفی «جپسم» یا «ژیپس» مد نظر قرار میگیرد.
به انگلیسی
واژه جپسم مستقیماً از معادل انگلیسی آن یعنی Gypsum وارد برخی متون تخصصی شده است.
به فارسی
بهترین و دقیقترین برگردان رسمی و روان این کلمه در زبان فارسی، عبارت «سنگ گچ» یا «ژیپس» است.
نماد چیست
این ماده در علم شیمی با فرمول $CaSO_4 \cdot 2H_2O$ شناخته میشود. در نمادشناسی سنگها و چاکراها (بهویژه شکل شفاف آن یا سلنیت)، جپسم نماد پاکی، آرامش ذهن و دفع انرژیهای منفی محیط به شمار میرود.
معنی انگلیسی/خارجی
کلمه «جپسم» ریشه اصیل فارسی ندارد و یک وامواژه از کلمه انگلیسی Gypsum (برگرفته از واژه یونانی gypsos) است که در متون معدنی، زمینشناسی و همچنین در زبانهای اردو و پشتو به همین صورت برای اشاره به سنگ گچ خام استفاده میشود.
جمعبندی و توضیح کامل جپسم
واژه «جپسم» نگارشی فارسیشده از کلمه انگلیسی Gypsum است که در اصطلاح علمی و عمومی فارسی بیشتر با نام «ژیپس» یا «سنگ گچ» شناخته میشود. این ماده معدنی طبیعی که از سولفات کلسیم آبدار تشکیل شده، نقشی حیاتی در صنایع گوناگون ایفا میکند.
از کاربردهای اصلی جپسم میتوان به پخت و فرآوری آن برای تولید گچ ساختمانی و دیوارهای پیشساخته، استفاده در کشاورزی جهت بهبود کیفیت خاکهای شور، و کاربردهای پزشکی اشاره کرد. این کلمه در جدولهای کلمات متقاطع معمولاً به عنوان یک پاسخ ۴ حرفی برای سنگ گچ کاربرد دارد.