یعنی چه
در اصطلاح کلامی و تاریخی، به آن دسته از مسلمانان شیعه گفته میشود که پس از رحلت پیامبر اسلام، به امامت و جانشینی بلافصل حضرت علی (ع) و سپس ۱۱ فرزند معصوم ایشان از نسل حضرت فاطمه (س) باور دارند. این مذهب بر وجوب تعیین امام از سوی خدا (نص) و عصمت امامان تأکید میکند.
تفّظ
تلفظ صحیح این ترکیب به صورت واژهبهواژه «شِیعهٔ اِمامیّه» است که در زبان فارسی با کسرهٔ اضافه بین دو کلمه خوانده میشود.
در جدول
در جدولهای کلمات متقاطع، این عبارت معمولاً به عنوان پاسخ برای راهنماهایی مثل «مذهب دوازدهامامی»، «پیروان مکتب جعفری» یا «بزرگترین شاخه تشیع» کاربرد دارد.
به انگلیسی
در زبان انگلیسی برای اشاره به این مذهب بیشتر از واژه Twelver (دوازدهامامی) یا صورت مکتوب نام عربی آن یعنی Imamiyyah استفاده میشود.
به عربی
در متون فقهی، کلامی و تاریخی عربی، این مذهب را با همین نام یا اصطلاح «جعفریه» (به اعتبار فقه امام جعفر صادق) میشناسند.
در قرآن
خود ترکیب «شیعه امامیه» در قرآن نیامده است. با این حال، کلمه «شیعه» به معنای لغوی آن یعنی پیرو یا گروه همعقیده چندین بار ذکر شده؛ مانند آیه ۸۳ سوره صافات: «وَإِنَّ مِنْ شِيعَتِهِ لَإِبْرَاهِيمَ» (و بیگمان ابراهیم از پیروان او [=نوح] بود). کلمه «امام» نیز بارها به معنای پیشوا و رهبر الهی در آیات به کار رفته است.
نماد چیست
این مکتب نماد رسمی و بینالمللی مانند ادیان دیگر ندارد، اما در فرهنگ عامه و شعائر مذهبی، اقلامی چون تربت و مهر (به ویژه خاک کربلا)، پرچمهای سیاه و سبز (به نشانه عزاداری و انتساب به اهلبیت) و نماد «پنجه/خمسه» در مراسم محرم (به نشانه پنجتن آلعبا) به عنوان نمادهای بصری تشیع امامیه شناخته میشوند.
جمعبندی و توضیح کامل شیعه امامیه
«شیعه امامیه» اصلیترین و پرجمعیتترین شاخه از مذهب تشیع است که اصالت آن بر پایه نظام امامت استوار است. پیروان این مذهب معتقدند که هدایت جامعه اسلامی پس از پیامبر اسلام، هرگز به حال خود رها نشده و از سوی خداوند، دوازده پیشوای معصوم برای تبیین دین و رهبری امت تعیین شدهاند. این سلسله با حضرت علی بن ابیطالب (ع) آغاز شده و به حضرت حجت بن الحسن (عج) ختم میشود.
از نظر فقهی، شیعه امامیه به دلیل پیروی از آموزهها و شاگردان امام جعفر صادق (ع)، به مذهب جعفری نیز شهرت دارد. تمایز اصلی این گروه با دیگر فرقههای شیعه (مانند زیدیه و اسماعیلیه) در پذیرش دقیق تعداد دوازده امام و باور به غیبت و ظهور امام دوازدهم است که شاکله اصلی کلام و مهدویت را در این مذهب تبیین میکند.