یعنی چه
قذیفه در لغت به معنای هر چیزی است که با شدت انداخته یا پرتاب میشود. در کاربردهای قدیمی به معنای شیء پرتابشده یا تیر کنایه و تهمت بود، اما در زبان و اصطلاحات امروزی، بیشتر به گلوله توپ، موشک، راکت و انواع پرتابههای نظامی اطلاق میشود.
تلفظ
این کلمه در زبان عربی با فتح قاف و کسر ذال به صورت «قَذِیفَة» تلفظ میشود و در زبان فارسی نیز با همین آوا و با هاء مسموع یا ملفوظ به کار میرود.
در جدول
در حل جدولهای کلمات متقاطع، اگر برای راهنمای «گلوله توپ»، «موشک» یا «پرتابه»، یک واژه پنج حرفی عربی خواسته شود، پاسخ اصلی «قذیفه» است.
به انگلیسی
بسته به متن و کاربرد نظامی یا علمی، این واژهها دقیقترین برابرها برای قذیفه هستند.
به عربی
واژه قذیفه ریشه کاملاً عربی دارد و در رسانهها و متون نظامی عربزبان به وفور استفاده میشود.
به فارسی
در زبان فارسی امروزی به جای استفاده از این واژه، بیشتر از برابرنهادههای دقیق آن مانند «پرتابه» در متون علمی و فیزیکی، یا «گلوله توپ» و «موشک» در متون نظامی بهره میبرند.
در قرآن
خودِ ساختار واژگانی «قذیفه» در متن قرآن وجود ندارد؛ اما فعلها و مشتقات ریشه ثلاثی مجرد آن یعنی «ق-ذ-ف» به معنی افکندن و پرتاب کردن ۹ بار به کار رفتهاند. برای نمونه در آیه ۳۹ سوره طه آمده است: «أَنِ اقْذِفِیهِ فِی التَّابُوتِ فَاقْذِفِیهِ فِی الْیَمِّ» که به معنای افکندن و گذاشتن حضرت موسی در صندوق و انداختن آن به دریا است. همچنین در آیه ۸ سوره صافات «وئیُقْذَفُونَ مِنْ کُلِّ جَانِبٍ» به پرتاب شهابها اشاره دارد.
نماد چیست
در ادبیات سیاسی و متون نظامی، قذیفه به عنوان نمادی از حمله ناگهانی، ابزار جنگی پرتابی و قدرت تخریب از راه دور شناخته میشود و در فرهنگ عامه کاربرد نمادین یا استعاری چندانی ندارد.
جمعبندی و توضیح کامل قذیفه
واژه «قذیفه» یک اسم مؤنث عربی از ریشه «قذف» است که در لغت به معنای هر نوع شیء پرتابشونده یا انداختهشده میباشد. این کلمه پنجحرفی در سیر تحول معنایی خود، امروزه کاربردی کاملاً نظامی پیدا کرده و در اصطلاحات معاصر به معنای گلوله توپ، موشک، راکت و انواع پرتابههای جنگی به کار میرود و جمع مکسر آن نیز «قذائف» است.
اگرچه خود این واژه به طور مستقیم در متن قرآن کریم نیامده است، اما ریشه فعلی آن بارها با معنای پرتاب کردن، افکندن و حتی نسبت دادن (مانند قذف در فقه) استفاده شده است. در زبان فارسی، این کلمه بیشتر در متون کهن، ترجمههای متون عربی و مباحث لغوی یا نظامی دیده میشود و معادلهای رسایی چون پرتابه و گلوله برای آن وجود دارد.